КРЕАТИВТІ ЭКОНОМИКА: ЗИЯТКЕРЛІК ЕҢБЕКПЕН, ИННОВАЦИЯЛАРМЕН ЖӘНЕ ЭКОЛОГИЯЛЫҚ КҮНТӘРТІБІМЕН ӨЗАРА БАЙЛАНЫСЫ

• Виктория Алексеева

  «Ижтимоий фикр» Республикалық қоғамдық пікірді зерттеу орталығы

  Автор

  https://orcid.org/0000-0001-7930-8144

• Манзура Рахимова

  Мырза Ұлықбек атындағы Өзбекстан Ұлттық университеті

  Автор

Мақала креативті экономика, зияткерлік еңбек, инновациялық қызмет және экологиялық күн тәртібі арасындағы өзарабайланысты орнықты даму модельдеріне көшу жағдайында зерттеуге арналған. Зерттеудің өзектілігі зияткерлік жәнекреативті әлеуеттің қоғам сұранысына жауап беретін экологиялық бағыттағы инновациялық шешімдерге қандайжағдайларда айналуы мүмкін екенін анықтау қажеттілігімен байланысты. Зерттеуде заманауи теориялық тәсілдердісалыстырмалы талдау мен қоғамдық пікірді социологиялық зерттеу деректері ұштастырылды. Эмпирикалық негізді2026 жылғы 13–17 шілдеде Өзбекстанның барлық өңірлерін қамтыған кездейсоқ ықтималдық іріктеу негізінде телефонарқылы жүргізілген сауалнама нәтижелері құрады (N=615).

Зерттеу нәтижелері халықтың «жасыл» экономикаға көшуді жоғары деңгейде қолдауы оның мазмұны туралыхабардарлықтың шектеулілігімен қатар жүретінін көрсетті. Сонымен бірге экологиялық қауіпсіз тауарлар менқызметтерге әлеуетті сұраныс бар екені және экологиялық мінез-құлықтың экономикалық қолжетімділікке, қолайлылыққа, ақпараттандырылуға және инфрақұрылымдық жағдайларға тәуелді екені анықталды. Экологиялықтрансформацияның негізгі басымдықтары ретінде су ресурстарын ұтымды пайдалану, қалдықтарды қайта өңдеу жәнежаңартылатын энергетиканы дамыту айқындалды.

Авторлардың ұстанымы бойынша, креативтілік пен инновациялар өздігінен экологиялық құндылық қалыптастырмайды. Олардың әлеуеті зияткерлік және креативті еңбектің қоғамдық қажеттіліктермен, экономикалық және институционалдықжағдайлармен, сондай-ақ халықтың жаңа шешімдерді қабылдауға дайындығымен өзара ықпалдасуы нәтижесінде іскеасады. Осы тұрғыдан қоғамдық пікір инновацияларға берілетін реакция ғана емес, оларды әзірлеуге қажетті ақпарат көзіретінде де қарастырылады. Болашақ зерттеулерде экологиялық инновацияларды жасаушылар, институционалдық ортажәне олардың әлеуетті пайдаланушылары арасындағы өзара байланысты эмпирикалық тұрғыдан зерделеу ұсынылады.

• PDF (English)